Blog

Nasz komentarz na pierwszej stronie Dziennik Gazeta Prawna. Projekt ustawy o gruntach spółdzielni może ograniczyć skutki dzikiej reprywatyzacji22.05.2026

Nasz komentarz na pierwszej stronie Dziennik Gazeta Prawna. Projekt ustawy o gruntach spółdzielni może ograniczyć skutki dzikiej reprywatyzacji

Zapraszamy do zapoznania się z komentarzem naszej Kancelarii, który został opublikowany na pierwszej stronie „Dziennika Gazety Prawnej”. Tematem jest poselski projekt ustawy dotyczący ostatecznego uregulowania gruntów w spółdzielniach mieszkaniowych.

Projekt, który trafia na pierwszą stronę – dlaczego to ważne?

Obecność tematu na pierwszej stronie ogólnopolskiego dziennika gospodarczego nie jest przypadkowa. Problem nieuregulowanych gruntów spółdzielczych od lat pozostaje jednym z najbardziej złożonych i jednocześnie najbardziej dotkliwych dla mieszkańców obszarów prawa nieruchomości.

To zagadnienie, które łączy w sobie kwestie własności, użytkowania wieczystego, roszczeń reprywatyzacyjnych oraz odpowiedzialności instytucji publicznych. W efekcie przez dekady powstał system pełen niejasności, który generuje zarówno ryzyko prawne, jak i tysiące sporów.

Co zakłada projekt ustawy o uregulowaniu gruntów spółdzielni mieszkaniowych?

Poselski projekt ustawy, przygotowany przez Polskie Stronnictwo Ludowe, stanowi jedną z pierwszych prób kompleksowego rozwiązania problemu.

Jego głównym celem jest doprowadzenie do ostatecznego uregulowania statusu prawnego gruntów, na których znajdują się budynki spółdzielni mieszkaniowych. W praktyce oznacza to odejście od wieloletnich, fragmentarycznych zmian legislacyjnych na rzecz spójnego mechanizmu działania.

Projekt wprowadza m.in. wyraźne roszczenie spółdzielni do nabycia prawa do gruntu oraz mechanizmy, które mają przeciwdziałać przewlekłości postępowań administracyjnych. Szczególnie istotne jest również wprowadzenie rozwiązań „automatycznych”, które mogą prowadzić do nabycia prawa z mocy ustawy w przypadku braku rozstrzygnięcia sprawy w określonym czasie.

Uregulowanie gruntów a problem dzikiej reprywatyzacji

Jednym z najważniejszych aspektów projektu jest jego potencjalny wpływ na ograniczenie skutków tzw. dzikiej reprywatyzacji.

W wielu przypadkach nieuregulowany stan prawny gruntów prowadził do sytuacji, w których pojawiały się konkurencyjne roszczenia – często po latach – destabilizujące sytuację mieszkańców. Brak jasnych zasad sprzyjał powstawaniu sporów, które kończyły się długotrwałymi postępowaniami i niepewnością prawną.

Projekt ustawy, poprzez uporządkowanie statusu prawnego nieruchomości oraz wprowadzenie pierwszeństwa określonych roszczeń, może ograniczyć tego rodzaju zjawiska. Oznacza to nie tylko większą stabilność systemu, ale przede wszystkim realną ochronę mieszkańców.

Dlaczego to może być przełom w praktyce?

Dotychczasowe próby rozwiązania problemu miały charakter częściowy i często nie obejmowały wszystkich przypadków. Nowy projekt wyróżnia się tym, że próbuje zamknąć problem w sposób systemowy.

Z perspektywy praktycznej kluczowe znaczenie mają trzy elementy:

  • wzmocnienie pozycji prawnej spółdzielni
  • ograniczenie przewlekłości postępowań
  • wprowadzenie mechanizmów, które wymuszają ostateczne rozstrzygnięcie spraw

To podejście znacząco różni się od wcześniejszych regulacji, które często pozostawiały wiele kwestii nierozwiązanych.

Ocena ekspercka, krok w dobrą stronę

Z punktu widzenia kancelarii specjalizującej się w prawie nieruchomości projekt należy ocenić pozytywnie. Jest to jedna z niewielu inicjatyw legislacyjnych, które próbują rozwiązać problem u jego źródła, zamiast jedynie ograniczać jego skutki.

Jednocześnie należy podkreślić, że ostateczna skuteczność ustawy będzie zależała od szczegółowych rozwiązań oraz praktyki ich stosowania. Historia legislacyjna w Polsce pokazuje, że nawet dobrze zaprojektowane przepisy wymagają odpowiedniego wdrożenia.

Co to oznacza dla mieszkańców i spółdzielni?

Jeżeli projekt zostanie przyjęty w proponowanym kształcie, może to oznaczać realną zmianę dla setek tysięcy mieszkańców w Polsce. Uregulowanie stanu prawnego gruntów przełoży się na większe bezpieczeństwo, łatwiejszy obrót nieruchomościami oraz stabilizację sytuacji prawnej.

Jednocześnie może to również ograniczyć liczbę sporów sądowych oraz zakończyć wiele postępowań, które od lat pozostają nierozstrzygnięte.

Podsumowanie

Komentarz naszej Kancelarii opublikowany na pierwszej stronie „Dziennika Gazety Prawnej” dotyczy jednego z najważniejszych projektów legislacyjnych w obszarze nieruchomości w ostatnich latach.

Projekt ustawy o uregulowaniu gruntów spółdzielni mieszkaniowych ma potencjał nie tylko uporządkować stan prawny nieruchomości, ale również ograniczyć skutki dzikiej reprywatyzacji i odciążyć system sądownictwa.

To temat, który zdecydowanie warto śledzić – zarówno z perspektywy prawnej, jak i praktycznej.

O autorze

Piotr Pałka

Piotr Pałka

Prof. SANS, dr nauk prawnych, radca prawny i wspólnik DERC PAŁKA Kancelaria Radców Prawnych

Autor komentarzy i opracowań prawnych publikowanych na stronie Kancelarii DERC PAŁKA. Specjalizuje się w zagadnieniach dotyczących prawa spółdzielczego, obsługi prawnej spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, zarządców nieruchomości oraz compliance.

Charakter opracowania: materiał ma charakter informacyjny i ekspercki. Nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie. W sprawach wymagających oceny konkretnego stanu faktycznego rekomendowany jest kontakt z radcą prawnym.
cofnij