Blog

Znów burza wokół pełnomocnictw, nasz komentarz do noweli ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w „Rzeczpospolitej”05.02.2026

Znów burza wokół pełnomocnictw, nasz komentarz do noweli ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych w „Rzeczpospolitej”

Nowelizacja ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, która weszła w życie 28 stycznia 2026 r., wprowadziła istotne zmiany w zakresie pełnomocnictw na walnych zgromadzeniach. Nowe przepisy ograniczają krąg pełnomocników oraz zakres ich uprawnień, co wywołało szeroką debatę w środowisku prawnym i spółdzielczym. Poniżej przedstawiamy najważniejsze założenia noweli oraz nasz komentarz ekspercki opublikowany na łamach „Rzeczpospolitej”.

W najnowszym wydaniu Rzeczpospolitej polecamy komentarz Kancelarii DERC PAŁKA dotyczący bardzo istotnej, a jednocześnie kontrowersyjnej zmiany prawnej — nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, która właśnie weszła w życie i wywołuje gorącą debatę wśród prawników, zarządów spółdzielni oraz ich członków.

Najważniejsze zmiany w noweli ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych

Od 28 stycznia 2026 r. obowiązują nowe zasady dotyczące uczestnictwa w walnych zgromadzeniach spółdzielni mieszkaniowych, w szczególności w zakresie działania przez pełnomocnika.

1. Ograniczony katalog pełnomocników

Pełnomocnikiem członka spółdzielni mieszkaniowej może być wyłącznie:

  • inny członek tej samej spółdzielni,

  • adwokat lub radca prawny,

  • osoba bliska (np. małżonek, rodzeństwo, wstępni lub zstępni).

2. Zakaz głosowania przez pełnomocników w sprawach personalnych

Nowe przepisy wprowadzają zakaz udziału pełnomocników w głosowaniach dotyczących wyboru i odwoływania członków organów spółdzielni, co ma zapewnić, że kluczowe decyzje personalne będą podejmowane osobiście przez członków.

3. Dodatkowe formalności dotyczące pełnomocnictw

Ustawodawca wprowadził obowiązek:

  • udzielenia pełnomocnictwa na piśmie,

  • spełnienia określonych wymogów formalnych i terminowych związanych ze złożeniem dokumentów przed walnym zgromadzeniem.

Celem tych zmian ma być zwiększenie transparentności procesu decyzyjnego w spółdzielniach mieszkaniowych.

Dlaczego zmiana budzi kontrowersje?

Projekt nowelizacji — określany często jako „mała ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych” — miał przede wszystkim ukrócić praktyki polegające na wyłudzaniu, kupowaniu i fałszowaniu pełnomocnictw. Przy niskiej frekwencji na walnych zgromadzeniach takie działania pozwalały w praktyce sterować decyzjami spółdzielni mieszkaniowych.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii oraz Parlamentarny Zespół ds. Spółdzielczości Mieszkaniowej podkreślały, że ograniczenie pełnomocnictw jest konieczne, aby:

  • przeciwdziałać patologiom,

  • wzmocnić rzeczywistą kontrolę członków nad organami spółdzielni,

  • przywrócić zaufanie do procedur decyzyjnych.

Nasza perspektywa, komentarz ekspercki DERC PAŁKA

W komentarzu opublikowanym na łamach Rzeczpospolitej wskazaliśmy, że cel nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jest co do zasady słuszny, jednak przyjęte rozwiązania nie eliminują wszystkich problemów i mogą generować nowe ryzyka praktyczne.

Główne wątpliwości i obawy naszego zespołu:

  • ograniczenia dotyczące pełnomocnictw mogą realnie utrudnić udział w walnych zgromadzeniach osobom starszym, chorym lub z ograniczeniami mobilnymi;

  • wąski katalog pełnomocników oraz rozbudowane formalności mogą prowadzić do faktycznego pozbawienia części członków możliwości wpływu na decyzje spółdzielni;

  • nie ma pewności, czy nowe regulacje skutecznie wyeliminują patologie, które ustawodawca zamierzał ograniczyć — wiele zależeć będzie od praktyki ich stosowania oraz przyszłego orzecznictwa.

Co nowelizacja oznacza dla członków spółdzielni i prawników?

Nowelizacja ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych to nie tylko techniczna zmiana zasad głosowania czy udziału w walnym zgromadzeniu. To nowy model partycypacji członków w zarządzaniu wspólnym mieniem, który:

  • wymusza bardziej bezpośrednie zaangażowanie członków spółdzielni,

  • zwiększa formalny nadzór nad procesem decyzyjnym,

  • rodzi pytania o granice reprezentacji i dostępność mechanizmów decyzyjnych dla wszystkich uprawnionych.

Zmiany te będą miały istotne znaczenie zarówno dla członków spółdzielni mieszkaniowych, jak i dla prawników obsługujących spółdzielnie oraz ich organy.

Najczęściej zadawane pytania dotyczące pełnomocnictw w spółdzielniach mieszkaniowych

Czy pełnomocnik może głosować na walnym zgromadzeniu spółdzielni mieszkaniowej?
Tak, ale z ograniczeniami. Od 28 stycznia 2026 r. pełnomocnik nie może głosować w sprawach dotyczących wyboru lub odwołania członków organów spółdzielni.

Kto może być pełnomocnikiem członka spółdzielni mieszkaniowej?
Pełnomocnikiem może być wyłącznie inny członek tej samej spółdzielni, adwokat, radca prawny lub osoba bliska w rozumieniu ustawy.

Czy nowe przepisy ograniczają prawa seniorów i osób mniej mobilnych?
W praktyce nowe regulacje mogą utrudniać udział takich osób w podejmowaniu kluczowych decyzji, co stanowi jeden z głównych punktów krytyki nowelizacji.

Podsumowanie

Nowelizacja ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz towarzysząca jej debata pokazują, że:

  • transparentność i uczciwość procesów decyzyjnych w spółdzielniach są niezwykle istotne,

  • reforma prawa spółdzielczego powinna uwzględniać zarówno interes większości, jak i ochronę praw jednostek,

  • skutki nowych regulacji będzie można w pełni ocenić dopiero po ukształtowaniu się praktyki ich stosowania.

Członkowie spółdzielni mieszkaniowych oraz zarządy, które mają wątpliwości co do stosowania nowych przepisów dotyczących pełnomocnictw i walnych zgromadzeń, mogą skonsultować swoją sytuację z zespołem prawa nieruchomości Kancelarii DERC PAŁKA.

Zachęcamy również do zapoznania się z pełnym komentarzem opublikowanym w Rzeczpospolitej oraz do śledzenia dalszych zmian legislacyjnych w obszarze prawa spółdzielczego,  temat ten ma realny wpływ na funkcjonowanie nieruchomości i życie milionów mieszkańców w całej Polsce.

O autorze

Piotr Pałka

Piotr Pałka

Prof. SANS, dr nauk prawnych, radca prawny i wspólnik DERC PAŁKA Kancelaria Radców Prawnych

Autor komentarzy i opracowań prawnych publikowanych na stronie Kancelarii DERC PAŁKA. Specjalizuje się w zagadnieniach dotyczących prawa spółdzielczego, obsługi prawnej spółdzielni mieszkaniowych, wspólnot mieszkaniowych, zarządców nieruchomości oraz compliance.

Charakter opracowania: materiał ma charakter informacyjny i ekspercki. Nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie. W sprawach wymagających oceny konkretnego stanu faktycznego rekomendowany jest kontakt z radcą prawnym.
cofnij